RECHTBANK DEN HAAG
Aansluitende machtiging tot het verlenen van verplichte zorg
Team Jeugd- en Zorgrecht
Zaak-/rekestnr.: C/09/710887 / FA RK 26-8344
Datum beschikking: 21 augustus 2026
Beschikking naar aanleiding van het door de officier van justitie ingediende verzoek tot het verlenen van een aansluitende zorgmachtiging als bedoeld in artikel 6:4 van de Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg (Wvggz), ten aanzien van:
[betrokkene],
hierna te noemen: betrokkene,
geboren op [geboortedatum] 1996 te [geboorteplaats], [geboorteland],
wonende te [woonplaats],
thans verblijvende in de accommodatie [zorginstelling] te [plaats],
advocaat: mr. R.N. Baldew te Den Haag.
ProcesverloopBij verzoekschrift, ingekomen ter griffie op 12 augustus 2026, heeft de officier van justitie verzocht om een aansluitende zorgmachtiging.
Bij het verzoekschrift zijn de volgende bijlagen gevoegd:
- een op 10 augustus 2026 ondertekende medische verklaring van [naam 1], psychiater, die betrokkene heeft onderzocht maar niet bij de behandeling betrokken was;
- een blanco zorgkaart;
- een zorgplan van 27 juli 2026;
- de bevindingen van de geneesheer-directeur van 11 augustus 2026;
- een uittreksel uit de justitiële documentatie;
- een brief van de officier van justitie van 13 juli 2026, waaruit blijkt dat er ten aanzien van betrokkene geen recente politiemutaties zijn;
- een afschrift van de beschikking waarbij mentorschap is ingesteld.
De mondelinge behandeling van het verzoek heeft plaatsgevonden op 21 augustus 2026. Daarbij zijn gehoord:
- betrokkene, bijgestaan door zijn advocaat en de tolk Pools.
- de arts-assistent, [naam 2];
- de casemanager, [naam 3].
De officier van justitie heeft een nadere toelichting op of motivering van het verzoek niet
nodig geacht en het is de rechtbank ter zitting gebleken dat diens aanwezigheid ook niet
noodzakelijk was om tot een inhoudelijke beslissing te kunnen komen. Daarom is de officier
van justitie niet gehoord.
Standpunten ter zitting
De advocaat heeft namens betrokkene primair afwijzing van het verzoek bepleit en subsidiair betoogd dat het verzoek voor kortere duur moet worden toegewezen. Betrokkene wil de opname voortzetten in het vrijwillige kader. Het concrete bezwaar ziet op de zorgmachtiging en de somatische controles in verband met de clozapine. Betrokkene wil geen clozapine en hij wil geen juridische dwang, er zijn minder bezwarende alternatieven mogelijk.
De arts-assistent heeft naar voren gebracht dat betrokkene de medicatie nodig heeft voor de schizofrenie en depressie. Er is dit jaar een wisseling geweest in antidepressiva en betrokkene is nu minder passief. Zonder medicatie verwaarloost betrokkene zichzelf nog meer. Het doel is om een beschermd wonen plek te vinden voor betrokkene. Enkele maanden geleden is er cannabis gevonden in de kamer van betrokkene en hij heeft laatst een stok gemaakt. De zorgmachtiging is nodig voor twee jaar omdat ook in het ambulante kader sprake zal zijn van medische controles. Betrokkene heeft de clozapine nodig, het doel is om voorzichtig af te bouwen, maar er kan geen garantie worden gegeven dat dit ook kan.
De casemanager heeft naar voren gebracht dat betrokkene smokkelt bij het innemen van medicatie.
Beoordeling
Op 1 oktober 2025 is door de rechtbank een zorgmachtiging verleend voor de duur van twaalf maanden tot en met 1 oktober 2026.
Uit de overgelegde stukken is gebleken dat betrokkene lijdt aan een psychische stoornis, te weten schizofrenie.
Deze stoornis leidt tot ernstig nadeel, gelegen in:
- levensgevaar;
- ernstig lichamelijk letsel;
- ernstige psychische schade;
- ernstige immateriële schade;
- ernstige verwaarlozing;
- maatschappelijke teloorgang;
- de situatie dat betrokkene met hinderlijk gedrag agressie van anderen oproept;
- de situatie dat de algemene veiligheid van personen of goederen in gevaar is.
Er is sprake van een chronisch psychotisch toestandsbeeld met forse negatieve symptomen. Betrokkene is door zijn psychiatrische aandoening niet in staat zich te verhouden tot zijn omgeving. Hij is zorgmijdend. Betrokkene verbleef eerder bij familie in huis, tot een ernstig agressie-incident in 2018, waarbij hij tijdens een psychose zijn stiefvader met een mes stak, waarna betrokkene in detentie heeft gezeten. Er is sprake van maatschappelijke teloorgang, dakloosheid, financiële problemen en ook heeft betrokkene geen betekenisvolle contacten met anderen. Hij heeft geen dagbesteding. Op de huidige afdeling laat betrokkene een psychiatrisch stabiel beeld zien, en is hij veel teruggetrokken op zijn kamer. Betrokkene is niet in staat om zelfstandig adequaat sociaal-maatschappelijk te functioneren. Hij vertoont potentieel gevaarlijk gedrag, zoals het in zijn kamer halen van stokken met scherpe punten.
Om het ernstig nadeel af te wenden, heeft betrokkene zorg nodig.
Gebleken is dat er geen mogelijkheden voor passende zorg op vrijwillige basis zijn. Betrokkene verzet zich tegen het verlenen van zorg die noodzakelijk is om ernstig nadeel af te wenden. Betrokkene is bekend met therapieontrouw. Hij ontkent te lijden aan een psychiatrische stoornis, weigert soms zijn medicatie en verzet zich daar ook tegen. Verder verzet hij zich vooral tegen lichamelijk onderzoek en labcontroles die nodig zijn bij het gebruik van clozapine. Om die reden is verplichte zorg nodig.
De in het verzoekschrift genoemde vormen van zorg zijn gebaseerd op de medische verklaring, het zorgplan en het advies van de geneesheer-directeur. Deze vormen van verplichte zorg zijn door de rechtbank tijdens de mondelinge behandeling besproken.
Gelet op het voorgaande acht de rechtbank de volgende vormen van verplichte zorg noodzakelijk om het ernstig nadeel af te wenden:
- toedienen van medicatie;
- verrichten medische controles;
- beperken van de bewegingsvrijheid;
- onderzoek aan kleding of lichaam;
- onderzoek van de woon- of verblijfsruimte op gedrag-beïnvloedende middelen en gevaarlijke voorwerpen;
- controleren op de aanwezigheid van gedrag-beïnvloedende middelen;
- aanbrengen van beperkingen in de vrijheid het eigen leven in te richten, die tot gevolg hebben dat betrokkene iets moet doen of nalaten, waaronder het gebruik van communicatiemiddelen;
- opnemen in een accommodatie.
Er zijn geen minder bezwarende alternatieven die hetzelfde beoogde effect hebben. De verplichte zorg is bovendien evenredig en naar verwachting effectief. Uit de stukken blijkt verder dat bij het bepalen van de juiste zorg rekening is gehouden met de voorwaarden die noodzakelijk zijn om deelname van betrokkene aan het maatschappelijk leven te bevorderen, alsmede met de veiligheid van betrokkene.
Gelet op het voorgaande is voldaan aan de criteria voor en doelen van verplichte zorg als bedoeld in de Wvggz. Nu betrokkene langer dan vijf jaar aansluitend verplichte zorg heeft ontvangen zal de rechtbank de zorgmachtiging verlenen voor de verzochte duur van 24 maanden. De arts-assistent heeft in dat verband toegelicht dat ook als betrokkene een begeleid wonen plek heeft, de zorgmachtiging en bijbehorende controles noodzakelijk zijn.
Beslissing
De rechtbank:
verleent een zorgmachtiging ten aanzien van:
[betrokkene],
geboren op [geboortedatum] 1996 te [geboorteplaats], [geboorteland],
inhoudende dat bij wijze van verplichte zorg de volgende maatregelen kunnen worden getroffen:
- toedienen van medicatie;
- verrichten medische controles;
- beperken van de bewegingsvrijheid;
- onderzoek aan kleding of lichaam;
- onderzoek van de woon- of verblijfsruimte op gedrag-beïnvloedende middelen en gevaarlijke voorwerpen;
- controleren op de aanwezigheid van gedrag-beïnvloedende middelen;
- aanbrengen van beperkingen in de vrijheid het eigen leven in te richten, die tot gevolg hebben dat betrokkene iets moet doen of nalaten, waaronder het gebruik van communicatiemiddelen;
- opnemen in een accommodatie;
bepaalt dat deze machtiging geldt tot en met 21 augustus 2028;
wijst het meer of anders verzochte af.